Rządy wdrożą agentów AI szybciej niż sektor prywatny

Nowe badanie: większość liderów rządowych uważa, że AI prześcignie internet i smartfony w wpływie na rynek pracy.
Ilustracja przedstawiająca robota w garniturze siedzącego przy biurku urzędniczym z dokumentami
TL;DR
  • Badanie pokazuje, że rządowi decydenci przewidują wdrożenie agentów AI szybciej niż firmy prywatne w ciągu najbliższych lat.
  • Większość ankietowanych liderów ocenia wpływ AI na siłę roboczą jako większy niż komputerów osobistych i smartfonów łącznie.
  • Sektor publiczny, historycznie wolniejszy w adopcji technologii, tym razem może wyprzedzić korporacje w skali wdrożeń automatyzacji.

Większość rządowych liderów spodziewa się, że agenci AI trafią do administracji publicznej szybciej niż do sektora prywatnego — wynika z nowego badania opublikowanego przez ZDNet.

Rządy biją korporacje w entuzjazmie do AI

To dość zaskakujące odwrócenie ról. Przez dekady sektor prywatny wdrażał nowe technologie pierwszy, a biurokracja nadrabiała z opóźnieniem kilku lat. Tym razem ankietowani urzędnicy i decydenci twierdzą, że AI — a konkretnie agenci zdolni do samodzielnego wykonywania zadań — stanie się standardem w administracji rządowej szybciej niż w przeciętnej firmie.

Dlaczego akurat teraz? Administracje rządowe obsługują gigantyczne wolumeny powtarzalnych procesów: wnioski, formularze, weryfikacje, korespondencja. To dokładnie ten typ pracy, do którego agenci AI nadają się najlepiej. Prywatna firma musi najpierw zbudować biznesowy case i uzyskać zgodę zarządu. Rząd ma polityczną presję na efektywność i cięcie kosztów — i to już teraz.

Czy AI naprawdę jest większa niż internet?

Badanie ujawnia jeszcze jeden mocny sygnał: ankietowani liderzy rządowi oceniają potencjalny wpływ AI na rynek pracy jako większy niż pojawienie się internetu, komputerów osobistych i smartfonów. Każda z tych technologii zmieniła strukturę zatrudnienia w ciągu 10–20 lat. AI ma to zrobić szybciej.

Ta ocena nie jest odosobniona — podobne prognozy pojawiają się w raportach McKinsey, Goldman Sachs i Światowego Forum Ekonomicznego. Ale fakt, że mówią to właśnie urzędnicy państwowi, a nie CEO startupów zainteresowanych pompowaniem wycen, nadaje temu inną wagę.

Agenci w urzędzie: co to konkretnie znaczy

Agent AI to nie chatbot odpowiadający na pytania. To system, który samodzielnie wykonuje wieloetapowe zadania: zbiera dane, podejmuje decyzje według ustalonych reguł, generuje dokumenty, inicjuje kolejne kroki. W kontekście rządowym mówimy o automatycznym procesowaniu wniosków o zasiłki, weryfikacji dokumentów podatkowych, obsłudze zapytań obywateli bez udziału człowieka na każdym etapie.

Pilotaże już trwają. Agencje federalne w USA testują narzędzia oparte na modelach GPT-4 i Claude do analizy dokumentów prawnych. Wielka Brytania wdrożyła AI do części procesów w HMRC, czyli odpowiedniku polskiego urzędu skarbowego. Estonia — od lat lider cyfrowej administracji — integruje agentów AI z platformą X-Road.

Czy sektor prywatny faktycznie zostaje w tyle?

Nie do końca — ale tempo adopcji w korporacjach jest nierówne. Duże firmy technologiczne i finansowe wdrażają agentów AI agresywnie. Problem leży w średnich przedsiębiorstwach, gdzie brakuje zasobów IT, budżetów na integrację i kultury organizacyjnej otwartej na automatyzację.

Rządy z kolei mają jeden atut: skalę. Wdrożenie jednego rozwiązania przez ministerstwo oznacza automatyzację tysięcy stanowisk jednocześnie. Firma musi to robić dział po dziale, czasem kraj po kraju.

Jednocześnie sektor publiczny ma swoje ograniczenia — przetargi, przepisy o ochronie danych, unijne regulacje w tym AI Act, który nakłada szczególne wymogi na systemy AI podejmujące decyzje o obywatelach. Każdy agent AI używany w administracji do oceny wniosków o świadczenia wchodzi w zakres systemów wysokiego ryzyka według AI Act — a to oznacza audyty, dokumentację i wymóg ludzkiego nadzoru.

Rynek pracy dostanie to szybciej, niż myśli

Badanie nie podaje konkretnego harmonogramu, ale kierunek jest wyraźny: administracja publiczna traktuje agentów AI nie jako eksperyment, lecz jako planowaną infrastrukturę. To zmienia kalkulacje dla wszystkich pracujących w sektorze publicznym — od urzędników weryfikujących wnioski, przez analityków danych, po prawników przeglądających kontrakty.

Europejska Agencja ds. Bezpieczeństwa i Higieny Pracy szacuje, że automatyzacja może objąć do 44% zadań wykonywanych przez pracowników administracyjnych w sektorze publicznym UE do końca dekady. To nie oznacza automatycznie zwolnień — ale oznacza, że zakres obowiązków tych stanowisk zmieni się drastycznie.

Czy rządy faktycznie wdrożą agentów AI szybciej niż Google czy JPMorgan, okaże się w ciągu najbliższych 24 miesięcy.

[AI] Artykuł powstał z pomocą AI na podstawie weryfikowanych źródeł i zredagowany przez redakcję Odkrywaj.AI.